Dessel Plus

Omdat Dessel bereid is de lasten van de Belgische afvalproblematiek te dragen en zodoende een algemeen maatschappelijk probleem op te lossen, moeten er bijkomende, ruime, waarneembare en herkenbare baten komen voor de Desselse gemeenschap, niet alleen op korte, maar ook op lange termijn. Meerdere toekomstige generaties van Desselaars zullen namelijk geconfronteerd worden met de lasten, zoals het beslag van terreinen en de visuele impact. De gevraagde meerwaarden, waaronder een lokaal fonds, moeten bijdragen tot de vorming van een groter draagvlak voor de aanvaardbaarheid en een zo groot mogelijke integratie van het bergingsproject in de lokale gemeenschap.

Lokaal Fonds

STOLA-rapport 2004: Op korte, maar ook op lange termijn moeten de Desselaars voldoende meerwaarden ervaren om het draagvlak voor de berging zo groot mogelijk te maken. Daarom pleiten we ervoor dat er een fonds opgericht wordt. Met dit fonds kunnen allerhande projecten ondersteund of gerealiseerd worden die ervoor zorgen dat het beter leven, wonen en werken is in Dessel. Dit fonds moet 300 jaar meegaan, net zolang als er radioactiviteit in de berging aanwezig is.

Stand van zaken vandaag: Er wordt een Lokaal Fonds opgericht, waarvan het geld zal dienen om projecten en activiteiten te ondersteunen die de levenskwaliteit van de lokale bevolking verbeteren, en dit over meerdere generaties. Het kapitaal komt uit het NIRAS-fonds op Midellange Termijn (FMT), een nieuw fonds dat bij wet opgericht werd in december 2010. Het kapitaal zal veilig worden belegd. Jaarlijks zullen de interesten gebruikt worden om lokale projecten te financieren. Op die manier kan het fonds 300 jaar blijven bestaan. Er zullen twee deelfondsen zijn, één voor Dessel en één voor Mol.

Het startkapitaal zal in 2017 (na de bevestiging van de exploitatievergunning van de berging) volstort worden. Vanaf dan zullen lokale projecten dus gefinancierd kunnen worden. Een Desselse commissie zal, op basis van een aantal criteria, de projecten selecteren die in aanmerking komen.

3xG Gezondheidsstudie

STOLA-rapport 2004: Als het laagactief afval in Dessel geborgen wordt, dan moeten de inwoners van Dessel er vertrouwen in kunnen hebben dat hun gezondheid nauwkeurig opgevolgd wordt. De cijfers van overlijdens, kankerincidentie en aangeboren afwijkingen in de regio moeten opgevolgd worden. Verder pleit STOLA ervoor dat de Desselaars medisch gecontroleerd worden.

Stand van zaken vandaag: De gemiddelde gezondheidstoestand van de inwoners van Dessel, Mol en Retie zal opgevolgd worden, door middel van de techniek van “humane biomonitoring”. Kinderen worden hierbij vanaf hun geboorte tot aan hun 18 jaar regelmatig gecontroleerd. Op die manier kan mende blootstelling van milieuvervuilende stoffen in het lichaam en vroegtijdige gezondheidseffecten meten. Zo kan men in de toekomst ook aanbevelingen formuleren met het oog op een betere gezondheid in de regio. In 2010 werd een haalbaarheidsstudie opgestart onder de naam “3xG” (Geboortes, Gezondheid, Gemeentes). In 2013 werden de resultaten gepubliceerd van de analyses bij 150 moeders en baby's. Na een proefperiode van drie jaar wordt bekeken hoe het onderzoek op lange termijn kan worden verdergezet. 

Eveneens als onderdeel van de gezondheidsstudie, worden de regionale gegevens van kankerincidentie regelmatig geanalyseerd. Dit gebeurde voor een eerste maal in 2002 en werd nog eens herhaald in 2010. Het cAt-project voorziet ook in de toekomst een blijvende en systematische opvolging van deze gegevens. De resultaten van de analyses worden telkens publiek gemaakt.

Wetenschappelijk doe-centrum over radioactief afval

STOLA-rapport 2004: STOLA wil dat er een themapark rond radioactiviteit opgericht wordt, waar iedereen via interactieve opstellingen en workshops op een ontspannende manier meer kan leren over radioactiviteit, de toepassingen en de gevolgen ervan. Het unieke gegeven dat er sinds meer dan 50 jaar nucleaire activiteiten aanwezig zijn in de regio Mol-Dessel-Geel, kan benut worden in toeristische uitbouw van de regio.

Stand van zaken vandaag: In het communicatiecentrum komt een themapark waar een ruim publiek aantrekkelijke informatie kan krijgen over het beheer van radioactief afval en zijn context. Het wordt een eigentijds doe-centrum met interactieve opstellingen. Er is ook plaats voor tijdelijke tentoonstellingen, wetenschapsshows en wetenschapsklassen. Dit themapark zal het huidige Isotopolis vervangen.

In 2009 werd een voorstudie voor het communicatiecentrum opgemaakt, in 2012 worden de detailstudies opgestart. De opening van het communicatiecentrum is voorzien in 2020.

Lees meer over TABLOO

Ontmoetingsplaats voor Desselaars

STOLA-rapport 2004: Het communicatiecentrum kan ook een tref- en ontmoetingspunt worden voor de Desselse bevolking. Een bistro, een picknickruimte en een wandelpark moeten ervoor zorgen dat dit een trekpleister wordt. De aanwezige infrastructuur, zoals een podiumzaal en vergaderlokalen, zullen ook gebruikt kunnen worden door de Desselse gemeenschap. Als locatie voor het communicatiecentrum wordt gekozen voor de hoek van de Gravenstraat met de Kastelsedijk in Dessel.

Stand van zaken vandaag: Het communicatiecentrum zal zo opgevat zijn dat de Desselse verenigingen gebruik zullen kunnen maken van de infrastructuur (een multifunctionele zaal, kleinere vergaderzalen, computerlokalen,…). Ook de buitenomgeving zal aantrekkelijk ingericht worden en er komt een gezellig eetcafé met terras, een picknick-weide, een natuurleerpad en een voor iedereen toegankelijke wandelroute die de bezoekers van het communicatiecentrum naar de bergingssite leidt. In het beeldkwaliteitsplan is voorzien dat het hele gebied doorheen de tijd omgevormd wordt tot een aantrekkelijk natuurlandschap, van heide en vennen. Ook dit zal zeker wandelaars en natuurliefhebbers aantrekken.

Lees meer over TABLOO

DIGICAT filmpjes

Op DIGICAT vind je filmpjes over berging laagradioactief afval én over Dessel.

LEES MEER