Wat moet er met het Belgisch hoogradioactief en langlevend afval gebeuren? Hierover is voorlopig nog maar één zaak duidelijk: dat het diep onder de grond geborgen moet worden, ergens in België. De federale regering nam in oktober 2022 deze principebeslissing, gebaseerd op internationale wetenschappelijke consensus. Verder ligt alles nog open en blijven er nog veel vragen te beantwoorden. Bijvoorbeeld: Hoe moet die diepe berging eruitzien, op welke plek kan ze komen en hoe diep juist? Maar ook vragen als : wie moet die beslissingen nemen, wanneer en op basis van welke argumenten? Hierover start nu een debat, met zoveel mogelijk burgers.
Met het initiatief ‘Nu voor morgen’ wordt de dialoog aangegaan met een zo groot en divers mogelijk deel van de Belgische bevolking. In heel het land worden gespreksavonden georganiseerd en op maandag 25 september komt het debat ook naar Tabloo in Dessel. Alle Desselaars zijn van harte welkom om mee te debatteren, zich te informeren, hun mening te geven. De avond start om 20u. Graag vooraf inschrijven via info@stora.org.
Nu voor morgen
In het voorjaar van 2023 startte de Koning Boudewijnstichting, op vraag van NIRAS, een nationaal maatschappelijk debat over de toekomst van het hoogradioactief en langlevend afval. De campagne kreeg een eigen naam ‘Nu voor morgen’ en een eigen website www.nuvoormorgen.be. De Koning Boudewijnstichting wil hiermee iedereen die betrokken is of zich betrokken voelt een stem geven in de zoektocht naar een oplossing op lange termijn voor dit type radioactief afval.
Laag en kort is niet hoog en lang
Voor alle duidelijkheid: het gaat hier over een heel ander type van radioactief afval dan het laagactief en kortlevend afval waarvoor ondertussen een oplossing gevonden werd in Dessel dankzij de inspanningen van STORA, MONA en NIRAS. Het laagactief kortlevend afval zal geborgen worden in een bovengrondse installatie in Dessel (waarvan de bouw start in 2024), terwijl het hoogactief langlevend afval ergens in de diepe ondergrond zal moeten geborgen worden (de exacte locatie en de timing van de bouwwerken zijn hier nog lang niet aan de orde).
Tenslotte nog dit: dat de gemeente Dessel de berging van het laagactief kortlevend afval op haar grondgebied heeft aanvaard, betekent niet dat ze ook kandidaat is om het hoogactief langlevend afval te bergen. Wel is het onmiskenbaar zo dat onze gemeente op een of ander manier betrokken zal zijn, al is het maar omdat dit type afval voorlopig ligt opgeslagen in Dessel. De tijdelijke opslaggebouwen bevinden zich op de terreinen van Belgoprocess aan de Gravenstraat. Van daar zal het ooit moeten vervoerd worden naar de uiteindelijke bestemming.
